Wanneer ben je een alcoholist?

"Ik drink alleen in het weekend." "Ik kan stoppen wanneer ik wil." "Een alcoholist, dat is iemand onder de brug, toch?" Wie googelt op deze vraag, zoekt meestal geen definitie maar duidelijkheid over zichzelf of een naaste. Het eerlijke antwoord: je bent geen alcoholist vanaf een bepaald aantal glazen. Het draait om iets anders.

Wat is een alcoholist?

Een alcoholist is iemand met een alcoholverslaving: een erkende aandoening waarbij de controle over het drinken verloren is gegaan. Het stereotype van de zwerver met de fles klopt zelden. De meeste mensen met een alcoholverslaving hebben een baan, een gezin en een sociaal leven. Juist dat "functioneren" houdt het probleem vaak jaren verborgen.

Niet de hoeveelheid, maar de grip

Twee mensen kunnen evenveel drinken, waarbij de één verslaafd is en de ander niet. Het verschil zit in drie vragen:

1. Kun je stoppen? Niet één avond, maar wekenlang, zonder dat het moeite kost of je gedachten beheerst.
2. Drink je vaker of meer dan je van plan was? De voorgenomen twee glazen die steeds vier worden.
3. Blijf je drinken ondanks de gevolgen? Ruzies, slechte nachten, kater op het werk, en toch weer schenken.

De signalen op een rij

• Je denkt door de dag heen aan het moment dat je kunt drinken
• Je drinkt stiekem, vooraf ("indrinken") of verstopt flessen
• Je hebt steeds meer nodig voor hetzelfde effect
• Zonder alcohol slaap je slecht, of voel je je trillerig en onrustig
• Minderen lukt een paar dagen, daarna keert het oude patroon terug

Probleemdrinker of alcoholist: het verschil

Tussen "gezond" en "verslaafd" zit een grijs gebied. Een probleemdrinker drinkt regelmatig te veel en ervaart daar schade van, maar heeft (nog) geen volledige afhankelijkheid. Dat klinkt geruststellend, maar is het niet: probleemdrinken is de voorloper van verslaving, en ingrijpen is in deze fase vele malen makkelijker.

Wat zeggen de richtlijnen over "te veel"?

De Gezondheidsraad adviseert: drink geen alcohol, of in elk geval niet meer dan één glas per dag. Maar let op: deze grenzen gaan over gezondheidsschade, niet over verslaving. Ook onder deze grenzen kun je verslaafd zijn, als het drinken dwangmatig is geworden.

Wanneer zoek je hulp?

Het juiste moment is eerder dan de meeste mensen denken. Je hoeft niet "diep genoeg" gezonken te zijn; hoe eerder je hulp zoekt, hoe korter en lichter de behandeling meestal is. Twijfel je? Doe de anonieme zelftest of lees meer over de behandeling van alcoholverslaving.